|
Pamuk, eski parlak günlerine dönüş sinyalleri veriyor.
Haber : Levent Gökmen / 13.02.2011
Türkiye’nin en geleneksel tarım ürünlerinden olan pamuk,
yıllarca Türk tekstilinin
dünyada öne çıkmasındaki en
önemli faktörlerin başında
yer aldı. Ege Bölgesi’nden, Antalya’ya,
tüm Çukurova ve Hatay Bölgesi’nden,
Güneydoğu’ya, hatta Iğdır’a kadar uzanan
geniş bir coğrafyada üretim yapılabilme
avantajı ile Türk sanayicisinin
dünya genelindeki en rekabetçi kozu
oldu. Ancak zaman içerisinde maliyet
dengesinde büyük sorunlar ortaya çıktı.
Çok çeşitli nedenlerden ötürü para
kazanamayan çiftçi, her geçen yıl pamuk
ekimini daha az tercih eder oldu.
Ekonomist, son yıllarda bu konudaki
gelişmeleri, yaşanan konjonktürel ve
yapısal sorunları sıklıkla sayfalarına taşıdı. Örneğin üretim alanlarının dramatik
bir şekilde daralması ve üretimin
500 bin tonların altına gerilemesi haberleri
ilk olarak Ekonomist’te yer buldu.
Çiftçi pamuktan para kazanamıyordu,
ekim alanları da hızla eriyordu.
Gerçekten de gerekli önlemlerin
alınmaması sonucu, son sekiz yılda tarımsal üretim yüzde 57.8 oranında düşüş
gösterdi. Türkiye, 381 bin tonluk
pamuk üretimine karşın 1.2 milyon tona
ulaşan talebini 800 bin tonluk ithalatla
karşılayarak net ithalatçı oldu.
Trend değişti
Beyaz altın pamukta dünya fiyatları,
geçtiğimiz yıl Pakistan’daki sel felaketi,
ABD’deki kuraklık ile Hindistan ve
Çin’in iç talebindeki artış gibi nedenlerle
altın kadar değerlendi. Kilogram
fiyatı 1.3 dolarlar seviyelerinden, 6 dolarlar
seviyesine kadar çıktı.
Geçtiğimiz yıl pamuğa olan talebin
artması ve stokların sınırlı olması nedeniyle
pamuk fiyatlarının tarihinin en
yüksek seviyelerine yükselmesi, üreticiyi
adeta derin bir uykudan uyandırdı.
Ulusal Pamuk Konseyi Başkanı ve
İzmir Ticaret Borsası (İZTB) Yönetim
Kurulu Başkan Yardımcısı Barış Kocagöz,
pamuk fiyatlarındaki fahiş artışın
pamuğu üretici için yeniden cazip bir
ürün haline getirdiğini söylüyor.
Devlet tarafından kilogram başına
ödenen 42 kuruşluk desteğin enflasyonun
altında kaldığını, üretimi desteklemekten
uzak olduğunu belirten Kocagöz,
“Pamuk fiyatları o kadar yüksek ki
çiftçi bu haliyle bile ürünün kârlı olacağının farkında. Şu anda 4.2 dolar olan
pamuk fiyatlarının bu yıl 3 dolar seviyesine inmesi bekleniyor. Bu haliyle bile
pamuk kârlı bir ürün. Sürdürülebilir
üretim için çiftçi enflasyon oranında
desteklenmeli” diyor.
Fiyat düşecek
Türkiye pamuk üretiminin pamuk
tüketimini karşılayamadığı, üretimin
2003 yılından bu yana dramatik bir şekilde
düştüğü, sekiz yıl boyunca ithal
edilen pamuğa toplamda 9 milyar dolarlık kaynak harcandığı bildiriliyor.
Pamuğun stratejik ürün ilan edilme
gerektiğine dikkat çekiliyor.
Cotton USA verilerine göre, geçtiğimiz yıl dünyada 25 milyon 805 bin
ton pamuk üretimine karşın 22 milyon
109 bin tonluk pamuk tüketilmişti. Bu
yıl üretimin 25 milyon 382 bin ton olması,
tüketimin ise 25 milyon 138 bin
ton olması bekleniyor. Üretimin tüketimden
fazla olması beklentileri, geçtiğimiz yıl son 150 yılın rekorunu kıran
pamuk fiyatlarının 6 dolardan, 3 dolar
seviyelerine gerilemesini sağlayacak.
Pamuk konusunda New York Borsası’nın referans alındığına dikkat çeken
Adana Ticaret Borsası Başkanı Muammer
Çalışkan, “Pamuk fiyatlarının temmuz
ayından sonra dünyada 3 dolar seviyelerine
gerilemesi bekleniyor” diyor.
İstanbul Hazır Giyim ve Konfeksiyon
İhracatçı Birlikleri (İHKİB) Başkanı
Hikmet Tanrıverdi de Türkiye ve
dünyada pamuk rekoltesinde artış beklendiğine dikkat çekerek, “Pamuk arzının artması ile dünya pamuk piyasasında
rekor kıran pamuk fiyatlarının düşmesini
bekliyoruz” diyor.
Sekizinci büyük üretici
Türkiye, 381 bin tonluk pamuk
üretimi ile sırasıyla Çin, Hindistan,
ABD, Pakistan, Brezilya, Özbekistan
ve Avustralya’dan sonra dünya da
sekizinci büyük üretici konumunda.
Türkiye’de üretilen pamuğun
yüzde 25’i Ege Bölgesi’nde, yüzde
60’ı Güney ve Güneydoğu Anadolu
Bölgesi’nde, yüzde 15’i ise diğer
bölgelerde yetiştiriliyor.
1 | 2 | Sonraki Sayfa ► | Son Sayfa ►►
|
|