Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, Londra’da gerçekleştirdiği "Enflasyon ve Makroekonomik Görünüm" sunumunda enflasyonla mücadeleye ilişkin önemli değerlendirmelerde bulundu. Gıda ve enerji fiyatlarında arz kaynaklı baskıların sürdüğünü belirten Karahan, iç talepteki yavaşlama ve hizmet sektöründe fiyat katılığının azalmasının dezenflasyon sürecine destek verdiğini ifade etti.
"Talepteki yavaşlama enflasyonu destekliyor"
Karahan, Londra'da yaptığı "Enflasyon ve Makroekonomik Görünüm" başlıklı sunumda, jeopolitik gerilimlerin azalması hâlinde gıda ve enerji enflasyonundaki yükselişin sönümlenebileceğini belirtti.
"Gıda ve enerji fiyatları yükseldi"
Yılın ilk beş ayında birikimli enflasyon temel mallarda yüzde 8,2'ye, hizmetlerde yüzde 19,6'ya gerilerken, gıda ve alkolsüz içeceklerde yüzde 19,7'ye, enerjide ise yüzde 24,8'e yükseldi.
İşlenmemiş gıdanın gıda enflasyonundaki artışın temel belirleyicisi olduğuna işaret edilen sunumda, taze meyve ve sebze fiyatlarındaki ilk beş aylık artışın 2025'teki yüzde 25,8 seviyesinden 2026'da yüzde 42'ye çıktığı belirtildi.
Hizmetlerde ise kira ve eğitim kalemlerindeki fiyat katılığının azaldığı bildirildi. İlk beş aylık fiyat artışı kirada yüzde 25,8'den yüzde 16,6'ya, eğitimde yüzde 28,2'den yüzde 15,7'ye geriledi.
"Enflasyon beklentilerindeki bozulma sınırlı kaldı"
Karahan, jeopolitik gelişmelere rağmen enflasyon beklentilerindeki bozulmanın sınırlı kaldığını belirtti. Talepteki yavaşlamanın fiyatlama davranışlarında iyileşme sağlayacağı ifade edildi.
Haziran ayında 12 ay sonrasına ilişkin enflasyon beklentisi piyasa katılımcılarında yüzde 23,8, reel sektörde yüzde 33,1 ve hanehalkında yüzde 46,1 olarak kaydedildi. Hanehalkı beklentilerindeki gerilemenin genele yayıldığı vurgulandı.
Ekonomik faaliyet ve kredi büyümesi yavaşlıyor
Türkiye ekonomisi 2026'nın ilk çeyreğinde bir önceki çeyreğe göre yüzde 0,1 büyüdü. Kapasite kullanımının tarihsel ortalamaların altında kaldığı, perakende satışlar ve kart harcamalarının da iktisadi faaliyette yavaşlamaya işaret ettiği belirtildi. Toplam kredi büyümesi 12 Haziran itibarıyla yüzde 25,5'e gerilerken, bireysel kredilerde büyüme yüzde 41,6, kur etkisinden arındırılmış ticari kredilerde ise yüzde 20,5 oldu.
"Enerji fiyatları cari denge üzerinde baskı oluşturuyor"
Karahan, yükselen enerji fiyatlarının ithalat faturasını artırdığını ancak iç talepteki yavaşlamanın cari işlemler üzerindeki baskıyı sınırladığını söyledi. İhracatın kısmen yeniden konumlanan dış talebin katkısıyla dirençli seyrettiği, dış ticaret açığının ikinci çeyrekte gerilediği bildirildi. Jeopolitik gelişmelerin turizm üzerindeki etkisinin ise sınırlı kaldığı belirtildi.
Ocak-nisan döneminde Türkiye'nin seyahat gelirleri 13 milyar dolara, gelen ziyaretçi sayısı da 13,3 milyona ulaştı. Cari işlemler açığının gayrisafi yurt içi hasılaya oranının tarihsel ortalamalara kıyasla ılımlı seviyede bulunduğu kaydedildi.
"Türk lirası varlıklara talep güçlü"
TCMB Başkanı Karahan, yeniden dolarizasyon riskine karşı Türk lirası varlıklara talebin güçlü kalmaya devam ettiğini söyledi.
Sıkı para politikası duruşu, makroihtiyati araçlar ve güçlü döviz rezervlerinin TL'ye olan talebi desteklediğini belirten Karahan, 30 Mart19 Haziran döneminde hanehalkının net döviz satışının 4 milyar dolar, net kıymetli maden satışının ise 300 milyon dolar olduğunu bildirdi.
Mevduat ve yatırım fonları dâhil edildiğinde TL varlıkların toplam içindeki payı 17 Haziran itibarıyla yüzde 60,3'e ulaşırken, yalnızca mevduattaki TL payı yüzde 61,1 olarak gerçekleşti. TCMB'nin brüt uluslararası rezervleri 19 Haziran itibarıyla 157 milyar dolar, swap hariç net rezervleri ise 35 milyar dolar seviyesinde bulunuyor.
