Belirli bir kuruma bağlı olmadan, uzaktan ve esnek saatlerde çalışan kişilerin oluşturduğu bir iş modeli olan Gig ekonomisi dijitalleşme, esnek çalışma trendi ve Z kuşağının iş yapma biçimlerini değiştirmesiyle birlikte büyümesini hızlandırıyor.
Ekonomist’in 15-28 Mart 2026 tarihli sayısından
Bu çalışma modelinin 2032’de 1,8 trilyon dolarlık dev bir pazara sahip olması bekleniyor. Raporlar Gig ekonomisinin artık yalnızca ‘ek gelir’ sağlama yöntemi olmaktan çıktığını ve ciddi bir ekonomik segment haline geldiğini ortaya koyuyor.
Fraksiyonel liderlik nedir?
Bu ekosistem kendi içinde yeni iş modelleri de ortaya çıkartıyor. Bunlardan biri de fraksiyonel liderlik. Fraksiyonel liderlik, üst düzey yönetici yeteneklerinin (C-suite) bir organizasyona tam zamanlı bağlanması yerine, uzmanlığını zamanın belirli bir ‘diliminde’ sunması olarak tanımlanıyor. Bu modelin danışmanlıktan en büyük farkı bir uygulama ortaklığı olması. Danışmanlar tavsiye verip odadan çıkarken; fraksiyonel liderler organizasyon şemasında aktif rol alıyor, karar veriyor ve ekipleri yönetiyor.
Türkiye’de son dönemde fraksiyonel liderlerin sayısında artış söz konusu. Bu işin Türkiye’deki ilk temsilcilerinden Burak Yedek ve Esra Lobut, For You şirketiyle fraksiyonel liderlik yaparken diğer taraftan fraksiyonel liderlik modelinin Türkiye’deki standartlarını belirlemek ve bu yetkinliğe sahip üst düzey profesyonelleri bir araya getirmek amacıyla fraksiyonel liderlik topluluğunu kurdu.
İki yılda yüzde 100 arttı
Bu topluluk, sadece deneyimli liderleri bir araya getirmekle kalmıyor, aynı zamanda bu yeni çalışma kültürünün kalite standartlarını da inşa etmeyi hedefliyor. Araştırmalara göre bu pazarın 2024 itibarıyla 5,7 milyar doları aştığını ve profesyonel sayısının sadece iki yılda yüzde 100 arttığını söyleyen Burak Yedek, “Özellikle pazarlama alanında (Fractional CMO), şirketler gelirlerini ortalama yüzde 29 artırırken, operasyonel maliyetlerden yüzde 40 ile 60 arasında tasarruf sağlıyor” diyor.
Şirketler neden fraksiyonel liderlerle çalışsın sorusunun cevabını ise Esra Lobut veriyor: “Tam zamanlı bir CMO’nun yıllık maliyeti milyon TL’leri bulurken, Fraksiyonel CMO modelinde bu kaynak kariyer basamaklarına değil, doğrudan stratejiye ve büyümeye aktarılır. Esneklik sayesinde şirketler kısıtlı kaynağını en iyi şekilde kullanmaya odaklanır.”
Doğru zamanda doğru liderlik
Fraksiyonel liderler farklı sektörlerdeki deneyimlerini, firmalara taze bir dış bakış açısı olarak getiriyor. Özellikle eleştirel düşünme ve problem çözmenin değerli hale geldiği noktada fraksiyonel liderler hızla çözüm bulabiliyor. Teknik uzmanlaşma gerektiren alanlarda kendini ispatlamış üçüncü taraf firma veya kişilerle çalışma kolaylığı sağlıyor. Fraksiyonel liderlerin ekibin ihtiyacı olan durumsal liderliği sergilemesi gerektiğini belirten Lobut, “Bir gün tecrübesiz bir ekibe yol gösteren bir patron şapkasıyla yön verirken; ertesi gün uzmanlardan oluşan bir masada sadece alan açan ve stratejinin eskizini çıkaran bir rehbere dönüşüyoruz. Fraksiyonel liderlik, çoğu insanın sandığı gibi az zamanda çok iş yapmak değil; doğru zamanda, doğru liderlik kasını kullanma becerisidir” diyor.
“Fraksiyonel roller artacak”
“Fonksiyonel alanların çeşitlenmesiyle sadece geleneksel CF O ve CMO r olleri değil. Fraksiyonel Yapay Zeka Başkanı (CAIO), Fraksiyonel ESG Direktör ü ve Fraksiyonel Siber Güvenlik Lideri (CISO) gibi yeni r oller pazarın yüzde 20’sini oluşturmaya başlayabilir. Uzaktan çalışmanın olgunlaşmasıy la, örneğin Türkiye merkezli bir üretici, New York’tan bir fraksiyonel paz arlama lideriy le; Kanada merkezli bir SaaS girişimi ise Berlin’den bir fraksiyonel CTO ile çalışabilecek.”
