İsrail ordusunun bugün İran’a karşı başlattığı saldırı, bölgede tansiyonu bir kez daha zirveye taşıdı. Yaşanan bu sıcak gelişme, yaklaşık bir yıl önce patlak veren ve nükleer tesislerin hedef alındığı 12 Gün Savaşı'nı akıllara getirdi. Orta Doğu’nun en büyük krizlerinden biri olarak tarihe geçen Haziran 2025’teki o çatışma süreci nasıl başlamıştı? İşte iki ülke arasında başlayan, ardından ABD'nin dahil olduğu o savaşta yaşananlar...
13 Haziran'da İran'a yönelik hava saldırıları başladı
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, İran'ın nükleer programını "stratejik bir tehdit" olarak değerlendirerek İran'a yönelik bir saldırı düzenledi. 13 Haziran 2025 tarihinde gerçekleştirilen bu saldırıda, İsrail Savunma Kuvvetleri, İran'ın nükleer tesislerini, askeri üslerini ve altyapı tesislerini vurdu.
İran'ın nükleer tesisleri ve balistik füze kapasitesini yok edeceğini açıklayan İsrail, operasyon kapsamındal, 200’den fazla savaş uçağıyla yaklaşık 100 hedefe yönelik beş hava saldırısı gerçekleştirdi.
Bu saldırılarda 6 nükleer bilim insanı, İran Devrim Muhafızları ve ordusundan 12 üst düzey komutan öldü.
İsrail istihbaratı Mossad’ın, aynı dönemde İran içinde kritik komutanlar ve nükleer bilim insanlarını hedef alan eş zamanlı operasyonlar düzenlediği de biliniyordu.
İran ise saldırılara misilleme olarak İsrail'i füzelerle vurdu. Tel Aviv kaynaklarının aktardığına göre İran, 12 gün süren çatışmalar boyunca İsrail’e 530’dan fazla füze fırlattı.
22 Haziran'da sahneye ABD çıktı
22 Haziran 2025'te İsrail mühimmatlarının yer altındaki nükleer tesislere karşı yetersiz kalması üzerine, ABD operasyona doğrudan müdahil olma kararı aldı. Bunun üzerine ABD; Fordow, Natanz ve Isfahan kentlerindeki üç nükleer tesisi vurmak üzere İran'a B-2 bombardıman uçakları yolladı.
O dönemde, ABD Hava Kuvvetleri’ne ait uzun menzilli hayalet bombardıman uçağı B-2 Spirit’in, Nazi Almanyası’nın Ho-229 modelinden esinlenerek geliştirildiği yönünde iddialar gündeme geldi.
İran'ın ise bu saldırıya yanıtı gecikmedi. 23 Haziran tarihinde Katar ve Irak'taki ABD üslerine saldırı düzenlendi.
ABD Başkanı Trump, 24 Haziran'da ateşkesin sağlandığını açıkladı
Çatışmanın daha da tırmanabileceğine yönelik kaygılar yükselirken, diplomatik girişimler devreye alındı. 24 Haziran 2025 tarihinde ABD Başkanı Donald Trump, İran ve İsrail arasında ateşkesin sağlandığını duyurdu.
ABD’nin savaşa müdahil olmaması halinde durumun daha da kötüleşeceğini belirten Trump, iki ülkenin bir daha birbirine ateş açmayacağına inandığını ifade etti.
Trump ayrıca iki ülke arasındaki ateşkesin sınırsız olduğunu düşündüğünü de belirterek ateşkesle ilgili, "Sonsuza kadar sürecek." yorumunda bulunmuştu.
İki ülke açısından savaşın bilançosu
İran Sağlık Bakanlığı, İsrail'in saldırılarında 600'den fazla insanın hayatını kaybettiği, 5 binden fazla kişinin de yaralandığını açıkladı.
Hayatını kaybedenlerin arasında üst düzey askeri yetkililer, İran Devrim Muhafızları Ordusu mensubu, nükleer bilim insanı ve yüzlerce sivil bulunuyordu.
İran Sağlık Bakanlığı ile İran'daki "İnsan Hakları Aktivistleri" adlı kâr amacı gütmeyen kuruluşa göre, İsrail'in düzenlediği saldırılarda çok sayıda üst düzey askerî yetkili, İran Devrim Muhafızları Ordusu mensubu, nükleer bilim insanı ve 200'den fazla sivil hayatını kaybetti.
İsrail ise İran'ın misilleme saldırılarında 28 kişinin öldüğünü ve binden fazla insanın da yaralandığını duyurdu.
