Claude adlı sohbet botunun arkasındaki şirket, pazartesi günü yaptığı açıklamada bu yıl içinde ilk halka arzını (IPO) gerçekleştirmek üzere ABD'li yetkililere gerekli resmi başvuruları yaptığını belirtti. Anthropic, sunulacak hisselerin fiyatının ve miktarının "henüz belirlenmediğini" ifade etti.
BBC'de yer alan habere göre; şirketin borsaya açılma planları, Elon Musk’ın SpaceX şirketinin hamleleriyle eş zamanlı olarak geliyor. Bu durum, yatırımcıların iştahının, yapay zekâ şirketlerinin hızla yükselen piyasa değerlemeleriyle uyuşup uyuşmadığını gösteren önemli bir test olacak.
Sadece beş yıl önce kurulan Anthropic, yakın zamanda özel yatırımcılardan topladığı fonlarla piyasa değerini 965 milyar dolara çıkardı. Bu rakam, OpenAI'ın en son ulaştığı 852 milyar dolarlık değerlemenin de önünde yer alıyor.
Anthropic'in CEO'su Dario Amodei, şirketi kurmadan önce birkaç yıl OpenAI bünyesinde çalışmış ancak OpenAI CEO'su Sam Altman ile yaşadığı anlaşmazlıklar nedeniyle oradan ayrılmıştı. İki şirket o günden bu yana yapay zekâ dünyasında birbirine benzer teknolojiler geliştirerek ve hem bireysel kullanıcıların hem de kurumsal müşterilerin ilgisini çekmek için kıyasıya rekabet eden iki büyük rakip haline geldi.
OpenAI’ın da bu yıl içinde halka açılmayı düşündüğü bildiriliyor. Sam Altman, Pazartesi günü CNBC’ye yaptığı açıklamada, şirketinin halka açılma niyeti olduğunu ancak acele etmediklerini belirterek, "Bunu mantıklı olduğu zaman yapacağız" dedi.
Eğer OpenAI da borsaya kote olursa, ABD sermaye piyasaları sadece birkaç şirket bünyesinde tarihi düzeyde bir yatırım yoğunlaşmasına sahne olacak. SpaceX'in tek başına hedeflediği değerlemeyle borsa rekorları kırması beklenirken, Anthropic ve OpenAI’ın potansiyeli de onun çok gerisinde kalmıyor. Bu sırada Google’ın çatı şirketi Alphabet de yapay zekâya harcamak üzere 80 milyar dolar fon toplama planlarını açıkladı.
Hargreaves Lansdown'da kıdemli hisse senedi analisti olan Matt Britzman, bu gelişmelerin "yapay zekâ silahlanma yarışının artık çok daha fazla sermaye gerektiren bir aşamaya geçtiğinin açık bir işareti" olduğunu söyledi.
Halka Arz "Yatırımcılar İçin Bir Mihenk Taşı" Olacak
Şirketler borsada listelenmeden önce, mali durumlarını, yönetim kadrosunu ve karşı karşıya oldukları riskleri detaylandıran bir halka arz izahnamesi yayımlamak zorunda.
W1M'de kıdemli fon yöneticisi olan Tineke Frikkee, Anthropic'in ne kadar kâr ettiğini anlamak için bu izahnameyi incelemeyi merakla beklediğini belirterek BBC'ye, "Şüphesiz yüzlerce sayfalık bir belge olacak ama bizim asıl bakacağımız şey bu" dedi.
Yapay zekâ firması Era 4'ün strateji başkanı Sana Kharegani ise Anthropic'in, OpenAI'dan önce halka açılma kararının "biraz risk taşıdığını" düşünüyor. Kharegani, "Elimize bir emsal geçecek; önem arz eden metrikler için bir meydan okuma olacak. Felsefi söylemlerden ziyade kurumsal gelirler, abone sayıları veya net rakamlar ön plana çıkabilir. Ancak işler tam olarak planlandığı gibi gitmezse, arkanızdan gelecek diğer şirketlere kapıyı açık bırakmış olursunuz" değerlendirmesinde bulundu.
Buna karşın Mergermarket'in özkaynak sermaye piyasaları yöneticisi Troy Hooper, asıl riskli hamlenin birinci değil, ikinci sırada gelmek olduğunu savunuyor: "İlk hamleyi yapan şirket, halka açık piyasaların üretken yapay zekâyı nasıl fiyatlandıracağını tanımlama ve yatırımcıların diğer herkesi ölçmek için kullanacağı mihenk taşını belirleme konusunda gerçek bir şansa sahip olur. Ne Anthropic ne de OpenAI, borsaya açılan son büyük yapay zekâ şirketi olmak istiyor."
Pitchbook araştırma analisti Harrison Rolfes ise Anthropic'in halka arzının "teknoloji tarihinin en yakından incelenen halka arzı" olacağını ekledi. Yatırımcılar; yapay zekâ değerlemelerinin ve yüksek maliyetlerinin finansal olarak mantıklı olup olmadığını görmek için şirketin ticari marjlarını, satışlarını ve kârlılığını didik didik edecekler.
SpaceX'in yaklaşan borsa açılışına zamanlama olarak çok yakın olması nedeniyle Rolfes, bu iki şirketin "halka arz öncesi piyasaya aynı anda getirilen en büyük sermaye yoğunlaşmasını temsil ettiğini" söyledi. Rolfes, "2026 yılı, ya dot-com (internet balonu) döneminden bu yana en önemli halka arz döngüsü haline gelecek ya da halka açık piyasaların 'hikaye ile gerçek temeller' arasındaki farka dair öğrettiği en pahalı ders olacak" dedi.
ABD Hükümeti ile Yaşanan Gerilim ve Hukuki Süreç
Anthropic, bu yıl aynı zamanda ABD Savunma Bakanlığı ile de bir mücadele içinde. Savunma Bakanlığı geçen yılın sonlarında, 200 milyon dolarlık bir anlaşmanın parçası olarak Anthropic'in bazı sözleşme şartlarını kabul etmesinde ısrar etmişti. Bu şartlar, devlet kurumlarının Claude gibi yapay zekâ araçlarını "her türlü yasal kullanım" için değerlendirebileceğini belirtiyordu. CEO Dario Amodei ise bu konudaki endişelerini kamuoyuyla paylaştı.
Claude, ABD hükümetinin gizli ağlarında konuşlandırılan ilk modern yapay zekâ sohbet botu ve modeli olsa da, sözleşmedeki bu yeni dil Anthropic'e, yapay zekânın ülke içinde kitlesel gözetim faaliyetlerinde veya tamamen otonom savaş silahlarında kullanılabileceği ihtimalini düşündürdü.
Bunun üzerine Başkan Donald Trump, ABD'nin "Anthropic ile bir daha asla iş yapmayacağını" söyledi ve Savunma Bakanı Pete Hegseth herhangi bir ABD kurumunun Claude kullanmasını yasakladı. Anthropic ise hükümete karşı yasal işlem (dava) başlattı. Beyaz Saray'dan son dönemde gelen sinyaller Anthropic ile olan gerilimin biraz yumuşadığını gösterse de dava süreci halen devam ediyor.
Trump yönetimiyle yaşanan bu ayrılık diğer Anthropic müşterilerini korkutmuş görünmüyor. Şirket yatırımcılara, Claude ürününün ve ilgili hizmetlerinin satışlarının önemli ölçüde artması nedeniyle bu yılın ilk yarısında kâra geçmeyi beklediklerini bildirdi. Karşılaştırma yapmak gerekirse, şu anda ne SpaceX ne de OpenAI kâr elde edebilmiş durumda.
