Gaziantep Üniversitesi Teknopark'ta faaliyet gösteren bir firma, güneş enerjisi santrallerinde oluşabilecek arızaları önceden tespit edebilen yapay zeka destekli bir erken uyarı sistemi geliştirdi. Sistemle bakım süreçlerinin daha verimli yürütülmesi ve enerji üretimindeki kayıpların azaltılması hedefleniyor.
1 İki yıllık çalışmanın ardından geliştirildi
GAÜN Makine Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi ve GAÜN Enerji Yönetim Merkezi Müdürü Prof. Dr. Adem Atmaca'nın kurduğu firma tarafından yaklaşık iki yıllık çalışmanın ardından geliştirilen sistem, enerji üretim kayıplarını azaltmayı, bakım maliyetlerini düşürmeyi ve santral verimliliğini artırmayı amaçlıyor.
2 Proje, "Seal of Excellence" kalite etiketi almaya hak kazandı
Bilimsel kalite, yenilikçilik, uygulanabilirlik ve etki potansiyeli bakımından başarılı bulunan proje, Avrupa Birliği'nin Horizon Europe Programı kapsamında "Seal of Excellence" kalite etiketi almaya hak kazandı.
3 "Güneş enerjisi santrallerinde verimlilik önemli bir sorun haline geldi"
Prof. Dr. Atmaca, AA muhabirine, Avrupa ve Türkiye'de hızla artan güneş enerjisi santrallerinde verimlilik ve arıza yönetiminin önemli bir sorun haline geldiğini söyledi.
4 Sistemi nasıl geliştirdiklerini anlattı
Santral işletmecilerinin verim kayıplarının nedenlerini belirlemede güçlük yaşadıklarına işaret eden Atmaca, bunun üzerine yapay zeka tabanlı karar destek sistemi geliştirdiklerini belirtti.
5 "Geliştirdiğimiz algoritma, arızayı tahmin ediyor"
Atmaca, "Şirketlerin GES'lerle ilgili verimlilikten haberlerinin olmadığını, problemlerinin ne olduğunu kestirmekte zorlandıklarını gördük. Bunun üzerine hataları önceden tespit edip hızlı şekilde müdahale edilmesini sağlayacak yapay zeka destekli bir çalışma başlattık. Geliştirdiğimiz algoritma, arızayı tahmin ediyor ve olası nedenlerini önem sırasına göre kullanıcıya sunuyor." dedi.
6 Beş temel arıza türünü tespit etmeye odaklandı
Güneş enerjisi santrallerinde sık karşılaşılan beş temel arıza türünü tespit etmeye odaklandıklarını anlatan Atmaca, sistemin voltaj, akım, güneşlenme süresi ve enerji üretim profili gibi çok sayıda veriyi eş zamanlı analiz ettiğini söyledi.
7 Çok kısa sürede sorunları tespit edebiliyor
İnsanların haftalar içinde fark edebileceği problemlerin sistem sayesinde çok daha kısa sürede belirlenebildiğini ifade eden Atmaca, bunun bakım süreçlerini hızlandırarak santral performansını artırdığını dile getirdi.
8 "Santrallerde minimum yüzde 8-10 verimlilik artışı bekliyoruz"
Prof. Dr. Atmaca, geliştirilen yazılımın farklı parametreleri birlikte değerlendirerek arızaları oluşmadan önce tahmin edebildiğini belirterek, şöyle konuştu:
"Geliştirdiğimiz yazılımla birçok parametrenin GES üzerindeki etkilerini ayrı ayrı değerlendirip santraldeki problemin ne olduğunu çok önceden tahmin edebiliyoruz. Bu ürünle santrallerde minimum yüzde 8-10 verimlilik artışı bekliyoruz. Üniversitemizdeki güneş enerjisi santralinde yaptığımız uygulamalarda yıllık yaklaşık yüzde 10 verim artışı elde ettik."
9 Sistem mobil uygulamayla da desteklendi
Sistemin mobil uygulamayla da desteklendiğini belirten Atmaca, uzaktaki santrallerden gelen verilerin anlık izlenebildiğini, yapay zekanın oluşturduğu uyarılar doğrultusunda teknik ekiplere iş emri gönderilerek arızalara hızlı şekilde müdahale edilebildiğini söyledi.
10 "Hem mesleki hem kişisel gelişime önemli katkı sağlıyor"
Projede görev alan GAÜN Makine Mühendisliği Bölümü 3. sınıf öğrencisi İrem Seda Çil de teknoparkta yürütülen çalışmaların hem mesleki hem de kişisel gelişimine önemli katkı sağladığını ifade etti.
